4.1 · 03 · §3
Balantze energetikoa eta elikadurari buruzko heziketaEl balance energético y la educación alimentaria
Sartzen dena eta gastatzen dena alderatzen dituen kontua, eta zertarako balio duen.
1Testua
- Balantze energetikoaren hiru emaitzak lotzea.
- GMI nola kalkulatzen den jakitea.
- Elikadurari buruzko heziketaren helburua izendatzea.
BALANTZE ENERGETIKOA
Giza elikaduran balantze energetikoa orekatu behar da, eta horretarako bi bide daude:
Janariaren bitartez, gastatzen dugun energia bakarrik barneratzea.
Behar duguna baino energia gehiago irentsi ezgero, aktibitate fisikoaren bidez gastatzea.
Balantze energetikoa, sistema neuro-begetatiboen eta neuro-endokrinoen bitartez erregulatzen da; hau da, jaten duguna, gosearen, egarriaren eta asetasun sentsazioaren bidez erregulatzen da.
Ekarpena > Gastua = Pisua IGO
Ekarpena < Gastua = Pisua JEITSI
Ekarpena = Gastua = Pisua MANTENDU
GMI / ELIKADURARI BURUZKO HEZIKETA
GMI = Pisua Kg / (Altuera m)2
Estatu garatuetan dagoen arazoa kantitatearekin egiten diren gehiegikeriak dira, hau da, elikadura orekatua ez izatea. Hirugarren munduko elikadurari buruzko heziketa berriz, kantitatearekin erlazionaturik egongo da, helburua betebeharrak asetzea izango baita. Heziketaren helburua, pertsonek elikadurari buruz dituzten ezagutza, portaera eta gaitasunak hobetzea izango da.
Hala ere, elikadura portaerak mugatzen dituzten aldagaiak daude, janariaren eskuragarritasuna eta hau lortzeko dauden aldagai naturalak (eguraldia, lurra…) adibidez. Horretaz gain, gizarte antolamenduak, komunikabideetako propagandak, industriaren aurrerakuntza teknologikoek, kulturak, erlijioak, pertsonaren nortasunak, diru balioak eta modek ere badute zer esana gure elikadura portaeretan. HAUEK KONTUAN HARTU BEHAR DIRA HEZIKETAN.
Aldagai hauek direla eta, askotan ez diegu janarien ezaugarriei erreparatzen, eta ez badago elikadura egokirik, gaixotasunak hartzea askoz errazagoa da.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Balantze energetikoa | Balance energético |
| Ekarpena | Aporte |
| Gastua | Gasto |
| GMI | IMC |
| Asetasuna | Saciedad |
2Ulertu
Apunte bera, beste forma batean: hemen ez dago materia berririk, dagoena beste era batera antolatuta baizik.
Ideia nagusia
Balantzea hiru egoera baino ez dira: ekarpena gastua baino handiagoa bada, pisua igo; txikiagoa bada, jaitsi; berdina bada, mantendu. Eta ez da erabaki hutsa: gosearen, egarriaren eta asetasunaren bidez erregulatzen da, sistema neuro-begetatiboak eta neuro-endokrinoak tarteko.
Nondik datorren: BALANTZE ENERGETIKOA · GMI / ELIKADURARI BURUZKO HEZIKETA
Egiaztatu
Estali erantzuna eta saiatu. Klik eginez agertzen da.
Zer da hemengo ideia nagusia?
Balantzea hiru egoera baino ez dira: ekarpena gastua baino handiagoa bada, pisua igo; txikiagoa bada, jaitsi; berdina bada, mantendu. Eta ez da erabaki hutsa: gosearen, egarriaren eta asetasunaren bidez erregulatzen da, sistema neuro-begetatiboak eta neuro-endokrinoak tarteko.