04 · 02 · §4.1.2–4.1.3
Femurra eta errotulaFémur y rótula
Femurra gorputzeko hezurrik luzeena eta sendoena da. Goian buruak aldaka-giltzadura osatzen du, eta behean kondiloek belauna; errotula aurrean kokatzen da, kuadrizepsaren tendoiaren barruan.
1Testua
- Femurraren epifisi proximalaren egiturak izendatzea.
- Diafisia eta lerro latza deskribatzea.
- Epifisi distalaren egiturak eta errotulak nola giltzatzen duen azaltzea.
Apunteetan ez dagoena da: lehen mailarako gehitutako azalpena. Azterketak apunteak eskatzen ditu.
Epifisi proximala
Femurra hezurrik luzeena eta sendoena da, eta epifisi proximala, diafisia eta epifisi distala ditu. Epifisi proximalean burua, lepo anatomikoa, trokanter nagusia eta txikia, hobitxo digitala (trokanter nagusiaren ondoan), trokanter arteko lerroa (aurretik), trokanter arteko gandorra (atzetik) eta lepo kirurgikoa (epifisiaren amaiera) daude.
Lepoak buruarekin 125° inguruko angelua osatzen du, eta horrela femurra pelbistik aldentzen da. Lepoa da hezurraren gunerik ahulena: adineko pertsonetan erorketa baten ondoren ohikoa da «aldakako haustura», lepo femoralarena. Trokanter nagusia azalaren azpian ukitzen da aldakaren alboan, eta gluteo ertaina eta txikia bertan lotzen dira.
Erizaintzan: lepo femoraleko hausturan hanka laburtuta eta kanporantz biratuta ikusten da. Buruaren odoleztatze-hodiak lepotik igotzen direnez, hausturak nekrosi abaskularra eragin dezake; horregatik jartzen da askotan protesia.
Diafisia
Diafisiaren ebakidura zilindrikoa da. Atzean lerro latza du, goian hirutan eta behean bitan (mediala eta laterala) banatzen dena. Jarrera anatomikoan epifisi distala proximala baino medialagoa da; lerro latza atzean dago eta trokanter txikia medialerantz begira.
Lerro latza muskuluen txertaketa-lerroa da (adduktoreak, bizeps femoralaren buru laburra, bastoak). Femurren zeiharkatasunak belaunak gorputzaren erdiko lerrora hurbiltzen ditu, eta horrela oinak grabitate-zentroaren azpian geratzen dira ibiltzean; emakumeetan zeiharrago daude, pelbisa zabalagoa delako.
Epifisi distala eta errotula
Epifisi distalak zazpi egitura ditu: bi kondilo (mediala eta laterala), kondilo arteko hobia, bi epikondilo (mediala eta laterala), errotularekin giltzatzeko azalera (troklea) eta triangelu popliteoa.
Errotula hezur txikia da. Aurreko aldea zimurra du, eta atzeko aldean giltzadura-azalera.
Errotula hezur sesamoideoa da: kuadrizepsaren tendoiaren barruan sortzen da. Palanka gisa aritzen da (kuadrizepsaren indarra handitzen du) eta belauna aurretik babesten du. Kondiloek tibiaren meseta gainean labaintzen eta biratzen dute (6. blokea); kondilo arteko hobian lotailu gurutzatuak txertatzen dira.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Femurraren burua / lepo anatomikoa / lepo kirurgikoa | Cabeza / cuello anatómico / cuello quirúrgico del fémur |
| Trokanter nagusia / txikia | Trocánter mayor / menor |
| Trokanter arteko lerroa / gandorra | Línea / cresta intertrocantérea |
| Lerro latza | Línea áspera |
| Kondiloak / epikondiloak / kondilo arteko hobia | Cóndilos / epicóndilos / fosa intercondílea |
| Troklea femorala (errotularentzat) | Tróclea femoral (superficie rotuliana) |
| Errotula (patela) | Rótula (patela) |
2Ahozko laburpena
Blokearen ideia nagusiak, testuarekin bat datozenak. Esaldi batean klik eginez hara salto egiten da.
Transkripzioa
3Apunteetako irudiak
Irudi bakoitza handitu daiteke; etiketak gaztelaniaz edo ingelesez daudenean, euskarazko itzulpena azpian dago.
Apunteetatik hartua eta hobetua (moztua, handitua eta fokatua).
Etiketak euskaraz (11)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Anterior view | Aurreko ikuspegia |
| Posterior view | Atzeko ikuspegia |
| Hip bone | Hezur koxala |
| Femur | Femurra |
| Head | Burua |
| Neck | Lepoa |
| Greater trochanter | Trokanter handia |
| Lesser trochanter | Trokanter txikia |
| Intertrochanteric line | Trokanter arteko lerroa |
| Intertrochanteric crest | Trokanter arteko gandorra |
| Gluteal tuberosity | Tuberositate gluteoa |
Etiketak euskaraz (14)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Anterior view | Aurreko ikuspegia |
| Posterior view | Atzeko ikuspegia |
| Lesser trochanter | Trokanter txikia |
| Body (shaft) | Gorputza (diafisia) |
| Linea aspera | Lerro latza |
| Adductor tubercle | Adduktoreen tuberkulua |
| Lateral epicondyle | Epikondilo laterala |
| Medial epicondyle | Epikondilo mediala |
| Lateral condyle | Kondilo laterala |
| Medial condyle | Kondilo mediala |
| Intercondylar fossa | Kondilo arteko hobia |
| Patella | Errotula |
| Tibia | Tibia |
| Fibula | Peronea |
Etiketak euskaraz (8)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Epicóndilo medial / lateral | Epikondilo mediala / laterala |
| Cóndilo medial / lateral | Kondilo mediala / laterala |
| Superficie rotuliana | Errotula-azalera (troklea) |
| Fosa intercondílea | Kondilo arteko hobia |
| Tubérculo aductor | Adduktore-tuberkulua |
| Línea áspera / supracondílea | Lerro latza / suprakondileoa |
| Carilla para la inserción del ligamento cruzado anterior / posterior | Aurreko / atzeko lotailu gurutzatuaren txertaketa |
| Superficie posterior | Atzeko azalera |
Etiketak euskaraz (5)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Tendón del cuádriceps | Kuadrizepsaren tendoia |
| Tendón rotuliano | Errotula-tendoia |
| Rótula | Errotula |
| Extremo distal del fémur | Femurraren mutur distala |
| Lateral / Medial | Laterala / mediala |
Arakatu 2D
Kanpoko eskema anatomikoak, lizentzia librekoak eta biltegian bertan gordeak. Apunteetako irudiak osatzen dituzte, ez dituzte ordezkatzen.
Kreditua eta lizentzia
OpenStax College, «810 Femur and Patella», Anatomy & Physiology (cnx.org), vía Wikimedia Commons. CC BY 3.0.
Aldaketak: Reducido a 500 px de ancho y convertido a WebP (ffmpeg). Sin retoques sobre el dibujo.
3D eredua
BODYPARTS3D / ATLAS
4 · 3D eredua
Femurra, errotula eta traktu iliotibiala (gardena). Biratu atzetik lerro latza eta trokanter arteko gandorra ikusteko, eta goitik lepoaren angelua.
Arrastatu biratzeko; erabili bi hatz edo gurpila hurbiltzeko. Teklatuan: geziak biratzeko; + eta − zoomerako. Zerrendak edozein egitura hautatzeko aukera ematen du.
Hautaketa
Beheko gorputz-adarra: hezurdura
Eskuineko beheko gorputz-adarraren hezurrak: aldaka, femurra, errotula, tibia, peronea eta oina.
Ereduaren jatorria eta mugak
BodyParts3D atlaseko hezurrak (eskuinekoak), sinplifikatuta; koloreak didaktikoak dira. Atlasean ez daude lotailu gehienak, meniskoak, kapsulak ez kartilagoak (hezur arteko mintza, traktu iliotibiala eta oin-zolako lotailu luzea bai): ikusi irudiak. Mugimendurik ez.
BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International