04 · 03 · §4.1.4–4.1.5
Berna: tibia eta peroneaPierna: tibia y peroné
Bernak bi hezur ditu: tibia, medialean, pisua jasaten duena, eta peronea, lateralean, mehea eta muskuluak txertatzeko. Behean bi maleoloek orkatila osatzen dute.
1Testua
- Tibiaren epifisi proximala (meseta tibiala) eta distala deskribatzea.
- Tibiaren diafisiaren hiru ertzak eta gainazalak bereiztea.
- Peronearen zatiak eta maleolo laterala identifikatzea.
Apunteetan ez dagoena da: lehen mailarako gehitutako azalpena. Azterketak apunteak eskatzen ditu.
Tibia
Tibia hezur luze bertikala da, gorputzeko bigarren luzeena. Epifisi proximala zabala da: meseta tibiala (goiko giltzadura-azalerak, barrunbe glenoideekin eta erdian arantza tibialarekin), kondilo mediala eta laterala, peronearekin giltzatzeko azalera (lateralean) eta aurreko tuberositate tibiala.
Meseta tibialean barrunbe glenoideak daude, eta bertan kokatzen dira meniskoak. Arantza tibiala izeneko gandorra du, eta lotailu gurutzatuak bertan txertatzen dira.
Diafisiaren ebakidura triangeluarra da. Gandor tibialean (aurreko ertzean) ez da muskulurik lotzen; ertz laterala hezur arteko ertza da; eta atzealdean lerro laprana edo soleoarena dago.
Epifisi distalean maleolo tibiala (mediala), astragaloarekin giltzatzeko azalera eta peronearekin giltzatzeko muxarradura daude.
Aurreko ertza eta aurpegi mediala zuzenean larruazalaren azpian daude, muskulurik gabe: horregatik mina ematen du kolpe batek, eta tibiako hausturak maiz irekiak dira. Tuberositate tibialean errotula-tendoia txertatzen da (kuadrizepsaren indarra hemen iristen da). Maleolo mediala orkatilaren barnealdeko koskorra da.
Erizaintzan: haurrengan tibiaren aurpegi mediala (tuberositatearen azpian) hezur barneko bide gisa erabil daiteke larrialdietan, zain bat aurkitzen ez denean.
Peronea
Peronea hezur argal eta irregularra da, bernako meheena. Epifisi proximalean apofisi estiloidea, tibiarekin giltzatzeko azalera eta lepoa ditu; diafisian ertz mediala (hezur arteko ertza); eta epifisi distalean maleolo laterala eta astragaloarekin giltzatzeko azalera.
Peroneak ia ez du pisurik jasaten: muskuluak txertatzeko eta orkatila alboetatik egonkortzeko da. Maleolo laterala medialaren baino beherago dago; hori ikusiz bereiz daitezke eskuineko eta ezkerreko orkatilak. Hezur arteko mintzak tibia eta peronea lotzen ditu (7. blokea).
Erizaintzan: peronearen lepotik nerbio peroneo komuna igarotzen da, larruazaletik oso gertu. Igeltsu edo bendaje estu batek edo ohean hanka kanporantz biratuta egoteak hura zapal dezake eta oina «erori» (ezin da oina gora altxatu). Horregatik babesten da gune hori.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Meseta tibiala / barrunbe glenoideak | Meseta tibial / cavidades glenoideas |
| Arantza tibiala (kondilo arteko eminentzia) | Espina tibial (eminencia intercondílea) |
| Aurreko tuberositate tibiala | Tuberosidad anterior de la tibia |
| Gandor tibiala / hezur arteko ertza | Cresta tibial / borde interóseo |
| Lerro soleoa | Línea del sóleo |
| Maleolo mediala (tibiala) / laterala (peroneala) | Maléolo medial (tibial) / lateral (peroneo) |
| Peronearen burua, apofisi estiloidea eta lepoa | Cabeza, apófisis estiloides y cuello del peroné |
2Ahozko laburpena
Blokearen ideia nagusiak, testuarekin bat datozenak. Esaldi batean klik eginez hara salto egiten da.
Transkripzioa
3Apunteetako irudiak
Irudi bakoitza handitu daiteke; etiketak gaztelaniaz edo ingelesez daudenean, euskarazko itzulpena azpian dago.
Irudiak aurrebistan bakarrik ikus daitezke, apunteetako materiala baitira.
Arakatu 2D
Kanpoko eskema anatomikoak, lizentzia librekoak eta biltegian bertan gordeak. Apunteetako irudiak osatzen dituzte, ez dituzte ordezkatzen.
Kreditua eta lizentzia
OpenStax College, «811 Tibia and fibula», Anatomy & Physiology (cnx.org), vía Wikimedia Commons. CC BY 3.0.
Aldaketak: Reducido a 500 px de ancho y convertido a WebP (ffmpeg). Sin retoques sobre el dibujo.
3D eredua
BODYPARTS3D / ATLAS
4 · 3D eredua
Tibia, peronea eta haien arteko mintza. Biratu goitik meseta tibiala eta atzetik lerro soleoa ikusteko; konparatu bi maleoloen altuera.
Arrastatu biratzeko; erabili bi hatz edo gurpila hurbiltzeko. Teklatuan: geziak biratzeko; + eta − zoomerako. Zerrendak edozein egitura hautatzeko aukera ematen du.
Hautaketa
Beheko gorputz-adarra: hezurdura
Eskuineko beheko gorputz-adarraren hezurrak: aldaka, femurra, errotula, tibia, peronea eta oina.
Ereduaren jatorria eta mugak
BodyParts3D atlaseko hezurrak (eskuinekoak), sinplifikatuta; koloreak didaktikoak dira. Atlasean ez daude lotailu gehienak, meniskoak, kapsulak ez kartilagoak (hezur arteko mintza, traktu iliotibiala eta oin-zolako lotailu luzea bai): ikusi irudiak. Mugimendurik ez.
BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International