06 · 05 · §2.1–2.2
Gerriko eskapularra eta sorbaldako giltzaduraCintura escapular y articulación del hombro
Hiru giltzadurak lotzen dute besoa enborrarekin: esterno-klabikularrak, akromio-klabikularrak eta eskapulo-humeralak. Azkena da gorputzeko mugikorrena, eta horregatik ere ahulena.
1Testua
- Gerriko eskapularreko bi giltzadurak eta haien lotailuak izendatzea.
- Sorbaldako giltzaduraren mota eta errodete glenoideoaren zeregina azaltzea.
- Mugikortasunaren eta egonkortasunaren arteko oreka ulertzea.
Apunteetan ez dagoena da: lehen mailarako gehitutako azalpena. Azterketak apunteak eskatzen ditu.
Gerriko eskapularra
Giltzadura esterno-klabikularra elkar-akoplaketakoa (sinobiala) da, eta esterno-klabikular lotailuek eusten diote: aurrekoak, atzekoak eta klabikulartekoak. Giltzadura akromio-klabikularra artrodia da, eta akromio-klabikular lotailuek eta korako-klabikularrak (konoideoa medialean eta trapezoideoa lateralean) sendotzen dute.
Giltzadura esterno-klabikularra da goiko gorputz-adarra hezurdura axialarekin lotzen duen giltzadura bakarra: hortik behera, dena muskuluz eta lotailuz dago lotuta. Barruan disko artikular bat du, indarrak xurgatzen dituena; hori da hain gutxitan luxatzen den arrazoia.
Sorbaldako luxazio akromio-klabikularra («sorbalda erorita») kirolean ohikoa da, sorbaldaren gainean erortzean: korako-klabikular lotailuak hausten badira, klabikularen muturra goratu egiten da eta tekla baten modura mugitzen da.
Sorbalda (giltzadura eskapulo-humerala)
Giltzadura eskapulo-humerala enartrosia da eta gorputzeko mugikortasun zabalena du. Eskapularen barrunbe glenoideoan errodete glenoideoa dago, fibrokartilagozko egitura bat, humeroaren buru osoa sar dadin.
Lotailuak: glenohumeralak (goikoa, erdikoa eta behekoa), kapsula artikularrari sendotasuna ematen diotenak; korako-humerala; eta akromio-korakoidea.
Sorbaldaren egonkortasuna ez dago hezurrean, ehun bigunean baizik: kapsula, lotailuak eta, batez ere, mahuka errotatzailea (9. blokea). Horregatik da gorputzeko giltzadurarik luxatuena, eta gehienetan aurrera eta behera irteten da humeroaren burua.
Akromio-korakoide lotailuak, akromionarekin eta apofisi korakoidearekin batera, «sabai» bat osatzen du humeroaren buruaren gainean. Espazio hori estutzen denean, arantzagainekoaren tendoia harrapatuta geratzen da: sorbaldako inpingement sindromea eta tendinitisa, besoa altxatzean min ematen duena.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Giltzadura esterno-klabikularra | Articulación esternoclavicular |
| Giltzadura akromio-klabikularra | Articulación acromioclavicular |
| Lotailu korako-klabikularra (konoideoa eta trapezoideoa) | Ligamento coracoclavicular (conoideo y trapezoideo) |
| Enartrosia | Enartrosis |
| Errodete glenoideoa | Rodete glenoideo (labrum) |
| Lotailu glenohumeralak | Ligamentos glenohumerales |
2Ahozko laburpena
Blokearen ideia nagusiak, testuarekin bat datozenak. Esaldi batean klik eginez hara salto egiten da.
Transkripzioa
3Apunteetako irudiak
Irudi bakoitza handitu daiteke; etiketak gaztelaniaz edo ingelesez daudenean, euskarazko itzulpena azpian dago.
Irudiak aurrebistan bakarrik ikus daitezke, apunteetako materiala baitira.
3D eredua
BODYPARTS3D / ATLAS
4 · 3D eredua
Klabikula, eskapula eta humeroa, esternoiarekin eta lehen saihetsarekin. Atlasak ez ditu lotailuak ez errodete glenoideoa: horiek irudietan ikusi behar dira; 3Dk giltzaduren kokapena eta hezurren formak erakusten ditu.
Arrastatu biratzeko; erabili bi hatz edo gurpila hurbiltzeko. Teklatuan: geziak biratzeko; + eta − zoomerako. Zerrendak edozein egitura hautatzeko aukera ematen du.
Hautaketa
Goiko gorputz-adarra: hezurdura
Eskuineko goiko gorputz-adarraren hezurrak: klabikula, eskapula, humeroa, erradioa, kubitoa eta eskua.
Ereduaren jatorria eta mugak
BodyParts3D atlaseko hezurrak (eskuinekoak), sinplifikatuta; koloreak didaktikoak dira. Atlasean ez daude lotailuak, kapsulak, errodete glenoideoa ez lotailu triangeluarra (besaurreko hezur arteko mintza eta karpoaren eraztun-lotailua bai): ikusi irudiak. Mugimendurik ez.
BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International