06 · 07 · §2.4
Eskumuturra eta eskuko giltzadurakMuñeca y articulaciones de la mano
Eskumuturrean giltzadura txiki asko pilatzen dira: erradio-kubital distala, erradio-karpokoa, interkarpokoak eta mediokarpokoa. Aurrean, karpoaren eraztun-lotailuak tunel bat ixten du tendoientzat eta nerbio medianoarentzat.
1Testua
- Eskumuturreko giltzadurak eta haien motak izendatzea.
- Karpoaren hodiaren edukia eta garrantzia azaltzea.
- Eskuko giltzadurak (karpo-metakarpokoak, metakarpo-falangikoak eta interfalangikoak) bereiztea.
Apunteetan ez dagoena da: lehen mailarako gehitutako azalpena. Azterketak apunteak eskatzen ditu.
Erradio-kubital distala eta erradio-karpokoa
Giltzadura erradio-kubital distala trokoideoa da, erradioaren muxarradura kubitalaren eta kubitoaren artean; lotailu erradio-kubitalek (palmarra eta dortsala) eta lotailu triangeluarrak (giltzadura-diskoak) eusten diote. Giltzadura erradio-karpokoa kondileoa da: erradioaren epifisi distaleko barrunbe glenoideoaren eta karpoko errenkada proximaleko hiru hezurrek (eskafoidea, semilunarra eta piramidala) osaturiko kondiloaren artekoa.
Kubitoa ez da zuzenean karpoarekin giltzatzen: lotailu triangeluarra dago tartean, disko baten modura. Horregatik jasotzen du erradioak eskutik datorren indarraren gehiengoa, eta horregatik hausten da hura eta ez kubitoa erortzean.
Karpoko giltzadurak eta karpoaren hodia
Interkarpoko giltzadurak artrodiak dira, errenkada bereko hezurren artean, mugimendu gutxikoak. Mediokarpoko giltzadura kondileo bikoitza da, errenkada proximalaren eta distalaren artean. Lotailuak interkarpokoak (palmarra eta dortsala) eta karpoaren aurreko eraztun-lotailua dira; azken horren azpitik karpoaren hodia igarotzen da, muskulu flexoreen tendoiekin eta nerbio medianoarekin.
Karpoaren tunelaren sindromea hor gertatzen da: espazioa estutzean (hanpadura, errepikapenezko lana, haurdunaldia, hipotiroidismoa), nerbio medianoa konprimitzen da. Sintomak dira erpuruan, erakuslean, hurrengoan eta laugarrenaren erdian sentitzen den inurridura eta gaueko mina, eta denborarekin eminentzia tenarraren ahultzea.
Eskumuturraren mugimendua ez da giltzadura bakar batean gertatzen: flexioaren zati handiena mediokarpokoan egiten da eta luzapenarena erradio-karpokoan. Horregatik da hain zaila eskumuturra osorik immobilizatzea hatzak libre utzita.
Eskuko giltzadurak
Giltzadura karpo-metakarpokoak artrodiak dira, karpoko errenkada distalaren eta metakarpianoen epifisi proximalen artean; erpuruarena, ordea, elkar-akoplaketakoa da. Giltzadura metakarpo-falangikoak kondiloak dira eta hazkoskorretan daude; lotailu kolateralak eta zeharkako sakonak dituzte. Giltzadura interfalangikoak trokleak dira, lotailu kolateralekin.
Erpuruaren karpo-metakarpoko giltzadura (trapezioaren eta lehen metakarpoaren artekoa) zelaren formakoa da: horri esker jar daiteke erpurua beste hatzen aurrean (oposizioa), eta hori da giza eskuaren gaitasun nagusia. Giltzadura horretan gertatzen da rizartrosia, adineko emakumeengan ohikoa.
Erizaintzan: eskua immobilizatzean «funtzio-jarreran» jartzen da (eskumuturra apur bat luzatuta, metakarpo-falangikoak tolestuta eta erpurua oposizioan), lotailuak laburtu ez daitezen eta eskuak balio dezan igeltsua kendu ondoren.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Giltzadura erradio-kubital distala | Articulación radiocubital distal |
| Lotailu triangeluarra | Ligamento triangular (disco articular) |
| Giltzadura erradio-karpokoa | Articulación radiocarpiana |
| Karpoaren aurreko eraztun-lotailua | Retináculo flexor |
| Karpoaren hodia | Túnel del carpo |
| Giltzadura metakarpo-falangikoak | Articulaciones metacarpofalángicas |
| Giltzadura interfalangikoak | Articulaciones interfalángicas |
2Ahozko laburpena
Blokearen ideia nagusiak, testuarekin bat datozenak. Esaldi batean klik eginez hara salto egiten da.
Transkripzioa
3Apunteetako irudiak
Irudi bakoitza handitu daiteke; etiketak gaztelaniaz edo ingelesez daudenean, euskarazko itzulpena azpian dago.
Irudiak aurrebistan bakarrik ikus daitezke, apunteetako materiala baitira.
3D eredua
BODYPARTS3D / ATLAS
4 · 3D eredua
Erradioa, kubitoa, karpoko zortzi hezurrak eta karpoaren aurreko eraztun-lotailua (urdin gardena). Lotailuaren eta karpoaren arkuaren artean geratzen den hutsunea da karpoaren hodia.
Arrastatu biratzeko; erabili bi hatz edo gurpila hurbiltzeko. Teklatuan: geziak biratzeko; + eta − zoomerako. Zerrendak edozein egitura hautatzeko aukera ematen du.
Hautaketa
Goiko gorputz-adarra: hezurdura
Eskuineko goiko gorputz-adarraren hezurrak: klabikula, eskapula, humeroa, erradioa, kubitoa eta eskua.
Ereduaren jatorria eta mugak
BodyParts3D atlaseko hezurrak (eskuinekoak), sinplifikatuta; koloreak didaktikoak dira. Atlasean ez daude lotailuak, kapsulak, errodete glenoideoa ez lotailu triangeluarra (besaurreko hezur arteko mintza eta karpoaren eraztun-lotailua bai): ikusi irudiak. Mugimendurik ez.
BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International