06 · 09 · §3.3
Muskulu eskapularrak eta mahuka errotatzaileaMúsculos escapulares y manguito rotador
Sei muskulu doaz eskapulatik humerora. Deltoideak besoa altxatzen du, eta beste lauek (arantzagainekoa, arantzazpikoa, biribil txikia eta eskapulazpikoa) humeroaren burua barrunbe glenoideoan finkatuta mantentzen dute: mahuka errotatzailea.
1Testua
- Sei muskulu eskapularren jatorria, txertatzea eta funtzioa lotzea.
- Mahuka errotatzailea zer den eta zertarako balio duen azaltzea.
- Deltoidearen hiru zuntz-multzoak bereiztea.
Apunteetan ez dagoena da: lehen mailarako gehitutako azalpena. Azterketak apunteak eskatzen ditu.
Deltoidea
Muskulu eskapularrek irristaketan eta arnasketan parte hartzen dute, humeroa mugituz; horrez gain, giltzadurari sendotasuna ematen diote, luxazioak ekidinez. Deltoidea eskapularen arantzaren beheko ertzetik, akromionetik eta klabikulatik humeroaren tuberositate deltoidera doa. Aurreko zuntzek errotazio mediala egiten dute, erdikoek abdukzioa eta atzekoek errotazio laterala. Nerbio zirkunflexoak (axilarrak) inerbatzen du, eta atzeko arteria zirkunflexuak odoleztatzen.
Erizaintzan: deltoidea da txerto gehienak jartzeko muskulua. Ziztada akromionetik hiru hatz behera egiten da, muskuluaren erdian, nerbio axilarra eta atzeko arteria zirkunflexua saihesteko; helduetan 0,5–1 ml arte onartzen ditu.
Mahuka errotatzailea
Arantzagainekoa arantzagaineko hobitik humeroaren trokiterrera (goiko aldera) doa eta abdukzioa egiten du. Arantzazpikoa arantzazpiko hobitik trokiterrera (tarteko aldera) doa eta errotazio laterala egiten du. Biribil txikia eskapularen ertz lateraletik trokiterrera (beheko aldera) doa, errotazio laterala eginez, eta nerbio zirkunflexoak inerbatzen du. Eskapulazpikoa eskapulazpiko hobitik humeroaren trokinera doa eta errotazio mediala egiten du.
Biribil nagusia eskapularen atzeko beheko ertzetik humeroaren trokinaren gandorrera doa, eta addukzioa eta errotazio mediala egiten ditu. Plexu brakialaren adar kolateralek inerbatzen dituzte muskulu hauek, eta goiko eta beheko eskapula-arteriek odoleztatzen.
Lau muskuluk mahuka bat osatzen dute humeroaren buruaren inguruan: hiru atzetik (arantzagainekoa, arantzazpikoa eta biribil txikia, trokiterrean) eta bat aurretik (eskapulazpikoa, trokinean). Haien lana ez da indarra egitea, burua barrunbean zentratuta mantentzea baizik, deltoideak besoa altxatzen duen bitartean.
Arantzagainekoaren tendoia da urratzen dena maizen: akromionaren azpitik igarotzen da eta hor igurtzitzen da. Sorbaldako mina besoa 60 eta 120 gradu artean altxatzean agertzen bada (min-arku ilundua), mahuka errotatzailearen lesioa izan ohi da.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Deltoidea | Deltoides |
| Arantzagaineko muskulua | Supraespinoso |
| Arantzazpiko muskulua | Infraespinoso |
| Biribil txikia / biribil nagusia | Redondo menor / redondo mayor |
| Eskapulazpiko muskulua | Subescapular |
| Mahuka errotatzailea | Manguito de los rotadores |
| Nerbio zirkunflexoa (axilarra) | Nervio circunflejo (axilar) |
2Ahozko laburpena
Blokearen ideia nagusiak, testuarekin bat datozenak. Esaldi batean klik eginez hara salto egiten da.
Transkripzioa
3Apunteetako irudiak
Irudi bakoitza handitu daiteke; etiketak gaztelaniaz edo ingelesez daudenean, euskarazko itzulpena azpian dago.
Apunteetatik hartua eta hobetua (moztua, handitua eta fokatua).
Etiketak euskaraz (4)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Trapecio / Deltoides / Acromion / Clavícula | Trapezioa / deltoidea / akromiona / klabikula |
| Espina de la escápula | Eskapularen arantza |
| Tuberosidad deltoidea del húmero | Humeroaren tuberositate deltoidea |
| Tubérculo mayor / Surco del nervio radial | Trokiterra / nerbio erradialaren ildoa |
Etiketak euskaraz (4)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Triángulo clavipectoral | Triangelu klabipektorala |
| Vena cefálica | Bena zefalikoa |
| Deltoides | Deltoidea |
| Pectoral mayor: porción clavicular / esternocostal | Pektoral nagusia: zati klabikularra / esternokostala |
Etiketak euskaraz (6)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Supraespinoso | Arantzagainekoa |
| Infraespinoso | Arantzazpikoa |
| Redondo menor | Biribil txikia |
| Subescapular | Eskapulazpikoa |
| Espina de la escápula / Acromion / Apófisis coracoides | Eskapularen arantza / akromiona / apofisi korakoidea |
| Húmero | Humeroa |
Etiketak euskaraz (5)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Espacio cuadrangular: nervio axilar, arteria y vena circunfleja humeral posterior | Espazio kuadrangularra: nerbio axilarra, atzeko arteria eta bena zirkunflexu humeralak |
| Espacio triangular: arteria circunfleja de la escápula | Espazio triangularra: eskapularen arteria zirkunflexua |
| Intervalo triangular: nervio radial, arteria braquial profunda | Tarte triangularra: nerbio erradiala, arteria brakial sakona |
| Subescapular / Redondo mayor / Dorsal ancho | Eskapulazpikoa / biribil nagusia / dortsal zabala |
| Apófisis supraescapular · nervio supraescapular | Eskapula gaineko muxarradura · nerbio supraeskapularra |
Etiketak euskaraz (4)
| Jatorrizkoa | Euskaraz |
|---|---|
| Supraespinoso / Infraespinoso / Redondo menor / Redondo mayor | Arantzagainekoa / arantzazpikoa / biribil txikia / biribil nagusia |
| Cabeza larga del tríceps braquial | Trizeps brakialaren faszikulu luzea |
| Espacio triangular / cuadrangular | Espazio triangularra / kuadrangularra |
| Dorsal ancho | Dortsal zabala |
3D eredua
BODYPARTS3D / ATLAS
4 · 3D eredua
Deltoidea (hiru zatiak), arantzagainekoa, arantzazpikoa, biribil txikia, biribil nagusia eta eskapulazpikoa. Kendu deltoidea hautatuz eta isolatuz mahuka errotatzailea ikusteko; biratu aurrera eskapulazpikoa trokinean ikusteko.
Arrastatu biratzeko; erabili bi hatz edo gurpila hurbiltzeko. Teklatuan: geziak biratzeko; + eta − zoomerako. Zerrendak edozein egitura hautatzeko aukera ematen du.
Hautaketa
Goiko gorputz-adarra: muskuluak
Eskuineko goiko gorputz-adarraren muskuluak, apunteetako taldeen arabera: gerrikoa, eskapula, besondoa, besaurrea eta eskua.
Ereduaren jatorria eta mugak
BodyParts3D atlaseko muskuluak (eskuinekoak), sinplifikatuta; koloreak didaktikoak dira. Atlasean ez daude dortsal zabala (latisimoa), muskulu lunbrikalak, esku barneko hezur arteko muskuluak eta palmar laburra: ikusi irudiak. Mugimendurik ez.
BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International