5 · 34 · §5.7.2
Birusek sortutako gastroenteritisakLas gastroenteritis víricas
Atal bakar batean bi ficha daude, rotabirusarena eta norabirusarena, eta ia campo berberak errepikatzen dituzte: horregatik dago hemen.
1Testua
- Rotabirusa eta norabirusa bereiztea.
- Bakoitzaren populazio gaixkorra izendatzea.
- Zeinek duen txertoa eta zeinek ez esatea.
Rotavirusa
Rotavirusa <5 URTEKO UMEEN gastroenteritis kausa ohikoenak → <2 urte deshidratazio larria izateko aukera Agerraldiak haurtzaindegietan, pediatrian… Inokulo txikia infekzioa gertatzeko.
KLINIKA: Batez ere beherakoak eta bomitoak.
TRATAMENTUA: likido eta elektrolitoen errekuperazioa aho bidez edo zain-bidetik.
GORDELEKUA: Gizakia
TRANSMISIOA: Gorozki-aho, kutsatutako objektuak
POPULAZIO GAIXOKORRA: 6 hilabete-5 urteko haurrak
PREBENTZIOA: Aho bidezko txertoa ez sistemarikoa.
Noravirusa
Noravirusa Agerraldiak kruzeroetan, adineko eguneko zentroetan eta eskoletan.
GORDELEKUA: Gizakia da bakarra
TRANSMISIOA: Gorozki-aho. Askotan kutsatutako azaleren bidez, kutsatutako ura.
SINTOMAK: Forma akutua. Ondoeza, zefalea, mialgiak, botagura, bomitoak, beherako likidoa, min abdominala eta febrikula. Sintomak desagertuta ere birusa kanporatzen jarra daiteke.
PREBENTZIOA
Eskuen higienea, erropen garbiketa temperatura altuan…
EZ DAGO TXERTORIK Gorozkien bidez kanporatu daiteke gaixondoan ere.
AUTOMUGATUA eta 1-3 EGUNETAN SINTOMAK DESAGERTZEN dira.
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| Gorozki-aho | Fecal-oral |
| Inokuloa | Inóculo |
| Automugatua | Autolimitada |
| Deshidratazioa | Deshidratación |
2Fitxa
Apunteak agente honetaz esaten duena, campo bakoitza bere lerroan. Ez dago daturik gehituta: agertzen ez dena, apunteak ez du esaten.
Rotabirusa
Agentea · Rotavirus
Bi fitxa alderatuta: Rotabirusa · Staphylococcus aureus
Biek dituzten camporik soilik. Bat batean bakarrik dagoena ez da alderaketa: apunteari buruzko baieztapena da, ez agenteari buruzkoa.
| Rotabirusa | Staphylococcus aureus | |
|---|---|---|
| Gordelekua | GORDELEKUA: Gizakia | GORDELEKUA: Gizaki eta animaliak. [Elikagaiak] Mikrobiota naturala: perineo, azal, sudurrean (populazioaren %25). |
| Transmisioa | TRANSMISIOA: Gorozki-aho, kutsatutako objektuak | TRANSMISIOA: aire tantak, ukipena, fomiteak. Ospitaletan ohikoa: lehortasun eta Tª aldaketekin erresistentea. |
| Klinika | KLINIKA: Batez ere beherakoak eta bomitoak. | MANIFESTAZIO KLINIKOAK Patogeno aldakor eta ohikoa → Folikulitisa, erredura (azal errearen sd), inpetigoa, zelulitisa, neumonia, endokarditisa, osteomielitisa, shock toxikoaren sd eta elikagai intoxikazioa. |
| Tratamendua | TRATAMENTUA: likido eta elektrolitoen errekuperazioa aho bidez edo zain-bidetik. | Ttua zehaztu ATBgramarekin (MRSA). Isolatutako %90a beta-laktamikoen aurrean erresistenteak. MRSA (Meticilina Resistentes) |
Noravirusa
Agentea · Norovirus
Bi fitxa alderatuta: Noravirusa · Staphylococcus aureus
Biek dituzten camporik soilik. Bat batean bakarrik dagoena ez da alderaketa: apunteari buruzko baieztapena da, ez agenteari buruzkoa.
| Noravirusa | Staphylococcus aureus | |
|---|---|---|
| Gordelekua | GORDELEKUA: Gizakia da bakarra | GORDELEKUA: Gizaki eta animaliak. [Elikagaiak] Mikrobiota naturala: perineo, azal, sudurrean (populazioaren %25). |
| Transmisioa | TRANSMISIOA: Gorozki-aho. Askotan kutsatutako azaleren bidez, kutsatutako ura. | TRANSMISIOA: aire tantak, ukipena, fomiteak. Ospitaletan ohikoa: lehortasun eta Tª aldaketekin erresistentea. |
| Klinika | SINTOMAK: Forma akutua. Ondoeza, zefalea, mialgiak, botagura, bomitoak, beherako likidoa, min abdominala eta febrikula. Sintomak desagertuta ere birusa kanporatzen jarra daiteke. AUTOMUGATUA eta 1-3 EGUNETAN SINTOMAK DESAGERTZEN dira. | MANIFESTAZIO KLINIKOAK Patogeno aldakor eta ohikoa → Folikulitisa, erredura (azal errearen sd), inpetigoa, zelulitisa, neumonia, endokarditisa, osteomielitisa, shock toxikoaren sd eta elikagai intoxikazioa. |
| Prebentzioa | Eskuen higienea, erropen garbiketa temperatura altuan… | Higiene egokia: neurririk garrantzitsuena. Eskuen garbiketa maiz eta sakon kontaktu bidezko transmisioa ekiditeko. |