Elikagai bidez transmititzen diren gaixotasunakEnfermedades transmitidas por los alimentos

SALMONELLA GENEROA → Salmonella = gastroenteritis bakteriarraren kausa ohikoena 2 espezie:

S. Enterica (6 azpiespieze)

S. Bongori: gordelekua odol hotzeko animaliak eta ingurunea (ez dute OP-rako garrantzi handirik) Salmonelosia Salmonella Enterica Enterica → Serotipos Enteritidis eta Typhimurium Elikagaien toxiinfekzioagatiko GASTROENTERITISA Garatutako herrialdeetan oso ohikoak (bizi-estiloa)

GORDELEKUA: Animali asko (behiak, oiloak, beste hegaztiak) eta gizakia (gaixoa edo eramaile osasuntsua)

TRANSMISIOA: Kutsatutako elikagaiak edo gorozki-esku-aho

POPULAZIO GAIXOKORRA: Haurrak, adinekoak eta immunogutxituak

TRATAMENTUA: likidoen errekuperazioa (haurrak eta adinekoak erne). 2-5 egunetan sendatzen da.

ELIKAGAIETAN SALMONELLAREN UGALKETA ERRAZTEN DUTEN FAKTOREAK

Elikagaiak gutxi egitea

Elikagaia pixkanaka hoztea

Elikagaia hotzik gabe mantendu

Gutxi berotu

Prestatzen denetik kontsumitu arte denbora asko igaro

Agerraldi handiak: jatetxe eta jantoki handietan

PREBENTZIO NEURRIAK: ELIKAGAIEN TRATAMENTU OROKORREKO NEURRIAK

Mekanismo exogenoetan:

Animali jatorriko elikagaien kutsadura ekidin

Hiltegira iristen diren animaliak 48 ordu baino lehenago hil

Tresnen desinfekzioa hiltegietan, harategi eta urdaitegietan

Erraiak kendu, haragi freskotik eta egositik urrun

Mikroorganismoen suntsiketa:

Haragia eta arrautzak ongi egosi

Bilketa toki garbietan (marraskari eta intsekturik gabe)

Manipulatzaileen heziketa

Mikroorganismoen ugalketa ekidin:

Hotza: hozkailuetan mantendu (egokiena 0-4 ºc artean). Hotzak ez du suntsitzen, baina mikroorganismoak izan ditzaketen elikagaiak 4ºc baino gutxiagotan mantentzen bada etenik gabe, ugalketa ekidin daiteke eta elikagai hau ez da arriskutsua izango.

Listeriosia →LISTERIA MONOCITOGENES (bakteria) Liseri aparatuko beste gaixotasunekin alderatuta ez da hain ohikoa, baina kuadro larriak sor ditzake.

Azken urteetan gure ingurunean agerraldiak: “carne mechá”, gazta.

SINTOMAK

Sukarra

Bomitoak

Buruko mina

Muskuluetako mina

Botagura

Beherakoa ere azal daiteke

Umeetan kuadro larria: meningitisa eta septizemia

GORDELEKUA: Artaldeetako animaliak, lurzorua.

TRANSMISIOA: Kutsatutako elikagaiak eta haurdunaldian umekiari.

POPULAZIO GAIXOKORRA: Haurdunak, > 65 urtekoak, immunogutxituak.

PREBENTZIOA: elikagaien segurtasuna

Elikagai ohikoak: esnea, gazta, haragia, arrain ketuak eta barazki gordina.

Elikagaien garbiketa eta manipulazioa

Sukaldeko garbitasuna

Haragiak eta hegaztiak ongi sukaldatu

Haragiak kontserban ez kontsumitu (saltxitxak), enbutidoak, aurrez prestatutako haragi produktuak hotza behar dutenak.

Gazta biguinak ez kontsumitu

Hotza behar duen arrain keztatua ez kontsumitu

Latetan dauden elikagaiak seguruak dira Escherichia Coli Liseri aparatuko mikrobiota ohikoa.

E.Coli-k sortutako gastroenteritisak:

E. COLI ENTEROHEMORRAGIKOA (Shiga toxina)

Sintomak: Beherakoak odolarekin, min abdominala, kolikoak, leukozitosia eta sukarrik ez da egoten.

Gordelekua: Animali hausnarkariak: behiak, ahuntzak, ardiak, oreinak. Behiak ohikoenak.

Transmisioa: Gorozki-aho. Askotan barazki gordinak, gutxi egindako haragia eta esne gordina.

E. COLI ENTEROTOXIGENIKOA

BIDAIARIAREN beherakoaren kausa ohikoena

Sintomak: beherako urtsu ugaria, min abdominala eta kolikoak, ondestearen tenesmoa, ondoeza, anorexia. Sukarrik gabe.

Transmisioa: Gorozki-aho. Kutsatutako elikagaien, uraren edo izotzaren bidez.

Prebentzioa: Elikagaiak eta ura irakin, sukaldatu eta azala kendu.