5 · 52 · §5.7.5
HIESa · GIBEl sida · VIH
Hiru fase eta zifra bat: CD4 200etik behera jaisten denean, HIESa da.
1Testua
- Infekzio akutua, kronikoa eta HIESa bereiztea.
- Zergatik den arriskutsua infekzio akutua azaltzea.
- Birusaren zikloa laburtzea.
HIESA
Gaixotasunaren fase aurreratua → T-CD4 linfozitoak suntsitu → immunitate zelularra kaltetu → infekzio oportunistak.
2-15 urte manifestatzeko EAE-ko kasuak
TRANSMISIO MEKANISMOA
AGENTEA: GIB-1 eta GIB-2 (GIZA IMMUNODEFIZIENTZIA BIRUSA)
RNA biral → alderantzizko transkripzioa → DNA birala → nukleoan integratu (zelularen DNAren parte) → transkripzioa → RNA mezularia → partikula biralak → gemazioa → irteera
GORDELEKUA: Gizakia
TRANSMISIOA: sexu harremanak, bertikala, orratzak partekatuz…
POPULAZIO GAIXKORRA: Gizkaia
HARTZAILEAK
CD4
CCR5
CXCR4
KLINIKA
1- INFEKZIO AKUTUA: 2-4 aste.
Zenbaitek: sukarra, buruko mina, azaleko lesioak… (Birus kontzentrazio altua → transmisio arriskua altua).
2- INFEKZIO KRONIKOA (latente): Birus kontzentrazio baxua, asintomatiko.
3- HIESA: Immunitate sistema kaltetua/suntsitua.
Karga viral altua.
Infekzio oportunistak, minbizia.
CD4 <200/mm3
TRATAMENTUA: Antiretrobiralak
«Sakontzeko» markatuta dagoena ez dago apunteetan: lehen mailarako gehitutako azalpena da.
Hiztegia
| Euskaraz | Gaztelaniaz |
|---|---|
| GIB | VIH |
| T-CD4 linfozitoa | Linfocito T-CD4 |
| Karga birala | Carga viral |
| Infekzio oportunista | Infección oportunista |
| Antiretrobirala | Antirretroviral |
2Fitxa
Apunteak agente honetaz esaten duena, campo bakoitza bere lerroan. Ez dago daturik gehituta: agertzen ez dena, apunteak ez du esaten.
HIESa
Gaixotasuna · Eragilea: GIB-1 eta GIB-2
Bi fitxa alderatuta: HIESa · Sifilisa
Biek dituzten camporik soilik. Bat batean bakarrik dagoena ez da alderaketa: apunteari buruzko baieztapena da, ez agenteari buruzkoa.
| HIESa | Sifilisa | |
|---|---|---|
| Agentea | AGENTEA: GIB-1 eta GIB-2 (GIZA IMMUNODEFIZIENTZIA BIRUSA) RNA biral → alderantzizko transkripzioa → DNA birala → nukleoan integratu (zelularen DNAren parte) → transkripzioa → RNA mezularia → partikula biralak → gemazioa → irteera | AGENTE ERAGILEA: Treponema Pallidum izeneko bakteriak |
| Transmisioa | TRANSMISIO MEKANISMOA TRANSMISIOA: sexu harremanak, bertikala, orratzak partekatuz… | TRANSMISIOA: Sexu-harreman uzki edo baginal bidez edo aho-sexu bidez. |
| Klinika | KLINIKA 1- INFEKZIO AKUTUA: 2-4 aste. 2- INFEKZIO KRONIKOA (latente): Birus kontzentrazio baxua, asintomatiko. 3- HIESA: Immunitate sistema kaltetua/suntsitua. | Sintomak: Larruazaleko erupzioa, askotan esku-azpietan eta oin-zoletan eragiten du Zona genitalaren hantura Ahoan orban zuriak eta guruinak handituak. Tratamendurik gabe sintoma horiek desagertu → infekzioa sendatu gabe hurrengo fasera FASE HAUETAKO LESIOAK INFEKTATZAILEAK DIRA 3. Sifilis latentea Sifilis sekundarioaren sintomak desagertu ondoren Urtetan sintomarik ez edukitzea (infekzioak hor): odol-analisian ikus daiteke (antigorputzak) 4. Sifilis tertziarioa: Tratatu ez diren 10 lagunetatik 1ek inguru Arazo neurologiko, osteoartikular edo kardiako larriak garatuko ditu infekzioa izan eta urte askotara. |
| Tratamendua | TRATAMENTUA: Antiretrobiralak | TRATAMENTUA: Penicilina G benzatina edo sodikoa Infekzioan 4 etapa bereizten dira: 1. Sifilis primarioa: TXANKRO izeneko minik eragiten ez duen ultzera agertzen da bakteriarekin kontaktuan egon den gorputzaren atalean NOIZ: Harremanak izan eta 2-3 aste beranduago NON: Normalean zakilean, aluan, baginan edo uzkian agertzen da Sendatzeko 6 aste 2. Sifilis sekundarioa Tratatzen ez bada →infekzioa bigarren fasera NOIZ: Ultzera agertzen denetik 3 eta 6 aste bitarteko tartean gertatzen da |